Winterkamperen is niet voor iedereen. Vaak is het de kou die mensen het meeste afschrikt. Zelf heb ik het ook snel koud, en dan voel ik me ellendig. De één heeft hier meer last van dan de ander, en vrouwen gemiddeld weer meer dan mannen. In de loop der jaren heb ik veel bijgeleerd over de kracht van goede kleding. Vroeger had ik al wel door dat een fleece trui warmer was dan eentje van katoen, maar ik heb nog een trauma van ijskoude voeten in regenlaarzen in de sneeuw. Hieronder mijn tips voor kleding waar ook jij warm mee blijft, óók tijdens winterkamperen.
Nooit meer kou lijden
Intussen ben ik er gelukkig achter dat kleding echt heel veel kan doen, als je goede materialen kiest en die op de juiste manier gebruikt. Hieronder mijn tips voor kleding die je écht lekker warm houdt, waarmee ook jij hopelijk weer van winterkamperen kunt genieten!
Tip 1: Laagjes, laagjes, laagjes
De allerbelangrijkste regel is laagjes: verschillende lagen kleding die allemaal een eigen functie hebben. Hiermee kun je je snel aanpassen aan veranderende omstandigheden. Met 1 dikke trui heb je het weliswaar lekker warm als je stilzit, maar bij regen en wind word je nat en koud, en als je gaat wandelen heb je het binnen de kortste keren veel te warm. De basisregel gaat uit van drie lagen:
- Basislaag: thermo-ondergoed: Deze laag thermo-ondergoed is bedoeld om vocht (zoals zweet) af te voeren, want vocht maakt je koud. We transpireren altijd in meer of mindere mate, dus een goede basislaag die je droog houdt, is enorm belangrijk.
- Isolatielaag: warme broek en trui: Deze laag moet het vocht verder afvoeren en houdt je lichaamswarmte vast.
- Water- en winddichte laag: jas, schoenen: Deze laag voert het vocht af naar buiten en beschermt tegelijkertijd tegen wind en regen van buitenaf. Lees bij tip 4 meer over welke materialen hier geschikt voor zijn.
Je kunt naar behoefte extra laagjes toevoegen, zoals een extra trui, of een regenjas over je warme winterjas. Al die laagjes kunnen je bewegingsvrijheid behoorlijk beperken, dus kies voor een jas waar ruimte is voor extra lagen eronder. Je basislaag mag niet te los zitten, die moet juist goed aansluiten.
Let ook op je schoenen, het is belangrijk dat die wind- en waterdicht zijn, want er is niets zo vervelend als koude voeten!
Tip 2: Koude uiteindes verdienen extra warmte
Dat brengt me bij de volgende tip: zorg dat je uiteindes goed beschermd zijn! Je lichaam verliest de meeste warmte bij je hoofd en je voeten. Onmisbaar in je uitrusting zijn dus een muts, goede sokken en schoenen, en natuurlijk fijne handschoenen.
Winterhandschoenen voor heren of dames met grip of vingerloze handschoenen (ik heb deze fijne) zijn handig als je nog van alles te doen hebt. Voor een koude neus is een balaclava misschien een oplossing? Tegenwoordig ook verkrijgbaar in heel fijne zachte stof, in tegenstelling tot de ruwe versie die ik me uit mijn kindertijd herinner. En weer helemaal hip, nou ja, onder een select gezelschap van winterkampeerders.
Tip 3: Alle tochtgaten dichtstoppen
Voor nóg meer comfort gaan we alle tochtgaten dichten, te beginnen met je onderrug. Dat geeft vervelende kou elke keer als je bukt, of in je stoel gaat zitten. Dé oplossing is voor mij ondergoed met extra hoge taille, of een shirt met extra lang achterpand. Voor je nek een fijne kol, ook wel gaiter of buff genoemd, en polswarmers om je mouwen luchtdicht af te sluiten. Tot slot, met al die laagjes vind ik mijn elastische klikriem echt geweldig: geen gehannes in de kou op het toilet.
Tip 4: Kies de juiste materialen en dat is geen katoen
Bij al deze kledingstukken is het ontzettend belangrijk dat deze van de juiste materialen gemaakt zijn. Daar bedoel ik mee dat veel ‘gewone’ kleding gemaakt is van katoen of een mix daarvan. Deze materialen houden vocht vast: ze zuigen jouw transpiratie op en blijven vochtig. Daardoor word jij uiteindelijk klam en koud, ongeacht hoeveel dikke lagen je er overheen draagt.
Voor een winterse wandeling is dit nog niet zo erg, want na afloop kun je thuis lekker opwarmen bij de kachel. Maar bij een paar dagen winterkamperen is het een bron van (koude) ellende. Begrijpen hoe verschillende materialen werken, en hoe je de juiste kiest voor jouw verschillende laagjes, maakt een wereld van verschil!
| Materiaal | Voordelen | Nadelen | Geschikt voor |
|---|---|---|---|
| Wol | - Antibacterieel, daardoor minder geurtjes - Brandvertragend | - Groot volume in je tas, iets zwaarder | Basislaag Isolatielaag |
| Synthetisch | - Lichter dan wol | - Ruikt minder lang fris | Basislaag |
| Fleece | - Goedkoop | - Brandgevaarlijk, niet geschikt voor bij het kampvuur | Isolatielaag |
| Dons | - Heel licht en klein in te pakken | - Mag niet nat worden, dus niet geschikt voor in de regen - Duur - Let op het RDS keurmerk voor diervriendelijke productie | Extra isolatielaag |
| Goretex | - Ademend - Waterdicht | - Duur | Buitenste laag: jas en schoenen |
1. Basislaag
Deze basislaag moet vocht afvoeren. Hiervoor kies je dus NIET voor je katoenen hemd en legging. Wat wel geschikt is, is thermo-ondergoed gemaakt van wol of synthetische stoffen zoals polyester. Thermo ondergoed van merinowol is wat ze hiervoor in Scandinavië gebruiken en isoleert het beste. Het is extra zachte wol afkomstig van het merino schapenras. Als je, zoals ik, zelfs van merinowol nog kriebels krijgt, kies dan voor synthetisch.
Beide materialen zijn vochtregulerend en warm. Voor de echte luxepaarden onder ons is er thermokleding met zilverdraad, die je lichaamswarmte terug reflecteert en je doorbloeding stimuleert. Zelf heb ik hier geen ervaring mee, maar het schijnt goed te werken. Al deze kledingstukken moeten goed aansluiten op je lichaam, dus niet te los zitten (maar zeker ook niet te strak!).
2. Isolatielaag
Deze tweede laag is bedoeld om een laagje warme lucht om je lichaam vast te houden. Kies hiervoor een trui van fleece of wol: holle materialen die lucht vasthouden. Ik ben zelf groot fan van wol, omdat dit natuurlijke materiaal ontzettend goed is in het regelen van de temperatuur. Sommigen zeggen dat wol je zelfs in de zomer koel houdt!
Omdat ik beslist geen wol op mijn huid verdraag, kies ik wel altijd voor een trui met een lage hals. Vesten met een rits of blouses met knopen zijn weer iets praktischer tijdens het omkleden. Kies ook voor een extra warme broek met een warme voering, die ruim genoeg zit om je lange thermo-onderbroek eronder te dragen.
3. Water- en winddichte laag
Deze laag moet het vocht uiteindelijk afvoeren, maar mag ook geen vocht van buiten naar binnen laten. Dat betekent dat een ouderwetse regenjas hiervoor NIET geschikt is. Deze is namelijk geheel waterdicht, waardoor de regen er weliswaar niet in komt, maar jouw transpiratie aan de binnenkant ook tegengehouden wordt. Wel eens gemerkt dat je jas aan de binnenkant nat was na een stevige wandeling in de regen? Kies liever voor een ademende jas, gemaakt van bijv. Gore-tex. Datzelfde geldt voor schoenen. Als je echt met sneeuw te maken hebt, kun je overwegen om daar speciale laarzen voor aan te schaffen, zoals Sorels.
Meer Kampeermeneer in je Google?
Maak ons je voorkeursbron, dan zie je ons altijd bovenaan.
Tip 5: Laagjes aan, laagjes uit
Nu je al die laagjes aan hebt, is het een kwestie van op tijd een laagje uit en aan doen. Immers, het allerbelangrijkst is dat je droog blijft: zorg dat je niet gaat zweten. Bij inspanning heb je dus minder lagen nodig dan bij stilzitten. Dat betekent vaak omkleden, en eerlijk is eerlijk, dat vind ik zelf wel een beetje gedoe.
Ik hou vaak mijn thermoshirt wel de hele dag aan, maar bij een wandeling is mijn thermo lange onderbroek echt te warm. Eenmaal terug bij de tent meteen weer extra lagen aan, om te voorkomen dat je koud wordt van het stilzitten. En vervolgens: als je ook maar denkt dat je het koud begint te krijgen, moet je al extra laagjes aandoen. Het is lastig om weer op te warmen als je eenmaal koud bent.
Bonustip voor zweetvoeten
Als je zweetvoeten hebt, geef dan ook je sokken en schoenen de kans om te drogen, dus neem een tweede paar schoenen mee.
Tip 6: Muts met pyjama of evakostuum?
Als de avond valt, is het verleidelijk om lekker in dezelfde warme kleren in je slaapzak te schuiven. Maar dat is GEEN goed idee: je kleding is, ondanks al het omkleden, toch niet meer 100% droog. Zeker als je voor het slapengaan nog even een rondje over de camping hebt gelopen om warm te worden. Het vocht dat je dan meeneemt je slaapzak in, maakt je onnodig koud.
Dus, regel 1: altijd droge kleding aan. Het allerbeste schijnt te zijn om helemaal geen kleren aan te doen, maar dat vind ik zelf niet zo praktisch als je er ‘s nachts uit moet om te plassen. Dus kies voor een nauwsluitende laag, zoals een extra setje thermo-ondergoed. Een muts en sokken doen ook wonderen, en voor extra warmte kun je je slaapzak (bij je voeten) opvullen met de kleren die je de volgende dag aan wilt. Dan zijn ze ‘s ochtends lekker voorverwarmd.
Tip 7: Goed voorbereid
Tot slot nog een paar kleine tips, ten eerste: rits je kledingtas altijd dicht om de vochtige nachtlucht buiten te houden.
Ook belangrijk is dat je ‘s ochtends je slaapkleding en slaapzak laat luchten om de transpiratie van de nacht eruit te krijgen. Als je geluk hebt, kan dat buiten aan een waslijntje, maar als het nat weer is, kun je de slaapzak ook een tijdje opengeslagen laten liggen in de tent. Zet dan wel zo veel mogelijk ventilatiegaten open. Als het weer droog en warm aanvoelt, kan de kleding weer terug in je tas, en je slaapzak weer dichtgeritst in de tent, klaar voor de komende nacht.
Hopelijk heb ik hiermee weer een paar koukleumen over de streep getrokken om winterkamperen nog eens een kans te geven. Heb ik iets gemist? Laat me weten wat jouw onmisbare kledingstuk is, wie weet kan ik mijn garderobe nog wat verder uitbreiden!
